Türkiye Sualtı Sporları Federasyonu (TSSF) cankurtaranlık sistemi; cankurtaran, cankurtaran eğitmeni ve ilkyardım kademelerinden oluşur. Her seviyenin kendine özgü görev alanı, ön koşulları ve eğitim süresi vardır.
Bu sayfa, TSSF Cankurtarma Talimatı'na (07/05/2014 yayım tarihli, 26/06/2018 değişiklikli) dayanır. Yaş, belge ve süre koşulları zaman içinde güncellenebileceğinden, başvurudan önce Federasyonun güncel talimatı esas alınmalıdır.
Genel Bakış
Cankurtaran kademeleri Bronz → Gümüş → Altın sırasıyla ilerler; her üst seviye bir alt seviyenin belgesini gerektirir. Eğitmenlik de Bronz → Gümüş → Altın olarak yükselir ve Altın cankurtaran belgesiyle başlar.
Cankurtaran Seviyeleri — Özet
| Seviye | Görev Alanı | Yaş | Ön Belge | Eğitim Süresi |
|---|---|---|---|---|
| Bronz Cankurtaran | Havuzlar ve su parkları | 18 | — | 21 saat (3–4 gün) |
| Gümüş Cankurtaran | Deniz, göl, doğal/yapay iç su kıyıları ve havuzlar | 18 | Bronz cankurtaran | 21 saat (3–4 gün) |
| Altın Cankurtaran | Açık deniz, göl, doğal/yapay iç sular ve havuzlar | 19 | Gümüş cankurtaran + 3 yıldız dalıcı | 28 saat (4–5 gün) |
| Sporcu Cankurtaran | Cankurtarma spor karşılaşmaları (profesyonel çalışamaz) | — | TSSF lisansı | — |
Eğitmen Seviyeleri — Özet
| Seviye | Verebildiği Eğitimler | Yaş | Ön Belge | Eğitim Süresi |
|---|---|---|---|---|
| Bronz Eğitmen | Bronz ve gümüş cankurtaran | — | Altın cankurtaran | 35 saat (5 gün) |
| Gümüş Eğitmen | Bronz, gümüş ve altın cankurtaran | 22 | Bronz eğitmen | 42 saat (6 gün) |
| Altın Eğitmen | Bronz, gümüş, altın cankurtaran ve cankurtaran eğitmeni | 25 | Gümüş eğitmen | 42 saat (6 gün) |
Cankurtaran Seviyeleri
Bronz Cankurtaran
Görev alanı: Havuzlarda ve su parklarında güvenliği sağlayan, hayat kurtarmaya yardım için temel eğitime sahip görevli.
Ön koşullar (Madde 16):
- 18 yaşını doldurmuş olmak
- En az ilköğretim/ilkokul mezunu olmak ve belgelemek
- Cankurtaran eğitimine engel olmadığına dair sağlık bildirim formunu imzalamak (engelliler için, ilgili uzman hekimden uygunluk raporu alınması koşuluyla başvuru mümkündür)
- Talimatın 31. maddesinde belirtilen temel becerileri yapabilmek
Eğitim (Madde 31): En az 3, en fazla 4 gün; toplam 21 saat. 13 saati dershanede teorik/pratik, 8 saati havuzda (su içi) pratiktir. Havuz pratikleri dershanede yapılamaz. Bir eğitmen aynı anda 12 kursiyere; bir altın cankurtaran asistanla birlikte 16 kursiyere kurs verebilir.
Gümüş Cankurtaran
Görev alanı: Deniz, göl, doğal ve yapay iç suların kıyıları ile havuzlarda güvenliği sağlayan, hayat kurtarmaya yardım için temel eğitime sahip görevli.
Ön koşullar (Madde 17):
- 18 yaşını doldurmuş olmak
- En az ilköğretim/ilkokul mezunu olmak ve belgelemek
- Bronz cankurtaran belgesine sahip olmak
- Sağlık bildirim formunu imzalamak
Eğitim (Madde 32): En az 3, en fazla 4 gün; toplam 21 saat. 13 saati dershanede teorik/pratik, 8 saati denizde (su içi) pratiktir. Deniz pratikleri dershanede yapılamaz. Birbirini takip eden bronz + gümüş eğitimi en az 5 gün/35 saattir; bu durumda gümüşe ilave 14 saatin 6 saati dershane, 8 saati denizdedir.
Altın Cankurtaran
Görev alanı: Açık deniz, göl, doğal ve yapay iç sular ile havuzlarda güvenliği sağlayan, hayat kurtarmaya yardım için temel eğitime sahip görevli.
Ön koşullar (Madde 18):
- 19 yaşını doldurmuş olmak
- En az ilköğretim/ilkokul mezunu olmak ve belgelemek
- Sağlık bildirim formunu imzalamak
- Gümüş cankurtaran belgesine sahip olmak
- Federasyonun en az 3 yıldız dalıcı belgesine sahip olmak
- En az 6 ay gümüş cankurtaran olarak çalışmış olmak ve işyeri onaylı çalışma belgesini ibraz etmek
Eğitim (Madde 33): En az 4, en fazla 5 gün; toplam 28 saat. 21 saati dershanede teorik/pratik, 7 saati denizde (su içi) pratiktir. Altın cankurtaran eğitimini bir gümüş eğitmen verir; aynı anda 12 (bronz eğitmen asistanla 16) kursiyere kurs verebilir.
Sporcu Cankurtaran
Tanım (Madde 15): Cankurtarma spor karşılaşmalarına katılan lisanslı sporcular. TSSF Sporcu Lisans, Tescil, Vize, Transfer ve Kulüp Tescil Talimatına göre lisanslı sporcu olmak gerekir. Sporcu cankurtaranlar profesyonel olarak çalışamaz.
Cankurtaran Eğitmeni Seviyeleri
Tüm eğitmen seviyeleri için ortak koşullar: Talimatın 30. maddesindeki sağlık koşullarını yerine getirmek (uzman hekim raporu), sabıka kaydı ibraz etmek, belirli suçlardan hükümlü bulunmamak, ilgili ceza kurullarından men/hak mahrumiyeti cezası almamış olmak ve TSSF nezdinde belgesi iptal edilmemiş ya da ödenmemiş para cezası bulunmamaktır.
Bronz Cankurtaran Eğitmeni
Yetki: Bronz ve gümüş cankurtaran eğitim programlarını uygulamak.
Ön koşullar (Madde 20):
- En az lise ve dengi okul mezunu olmak ve belgelemek
- Altın cankurtaran belgesine sahip olmak
- En az 6 ay altın cankurtaran olarak çalışmış olmak (işyeri onaylı belge)
- Ortak sağlık ve adli koşulları sağlamak
Eğitim (Madde 34): 5 tam gün, 35 saat. Teorik dersler dershanede; uygulamalı dersler denizde ve havuzda yapılır. Bir altın eğitmen aynı anda en fazla 8 kursiyere kurs verebilir.
Gümüş Cankurtaran Eğitmeni
Yetki: Bronz, gümüş ve altın cankurtaran eğitim programlarını uygulamak.
Ön koşullar (Madde 21):
- 22 yaşını doldurmuş olmak
- En az lise mezunu olmak ve belgelemek
- Bronz cankurtaran eğitmen belgesine sahip olmak
- En az 2 yıl bronz eğitmen olarak yetkili bir kurumda çalışmış ve en az 80 kişiye bronz/gümüş cankurtaran kursu vererek bilgi kayıt formu imzalamış olmak
- Ortak sağlık ve adli koşulları sağlamak
Eğitim (Madde 35): 6 tam gün, 42 saat. Teorik dersler dershanede; uygulamalı dersler denizde ve havuzda yapılır.
Altın Cankurtaran Eğitmeni
Yetki: Bronz, gümüş, altın cankurtaran ve cankurtaran eğitmeni eğitim programlarını uygulamak (en üst eğitmenlik kademesi).
Ön koşullar (Madde 22):
- 25 yaşını doldurmuş olmak
- En az lise mezunu olmak ve belgelemek
- Gümüş cankurtaran eğitmen belgesine sahip olmak
- En az 3 yıl gümüş eğitmen olarak çalışmış; en az 150 kişiye bronz/gümüş ve en az 10 kişiye altın cankurtaran kursu vererek bilgi kayıt formu imzalamış olmak
- Ortak sağlık ve adli koşulları sağlamak
Eğitim (Madde 36): 6 tam gün, en az 42 saat. Altın eğitmen eğitimi, Federasyonun görevlendireceği altın eğitmenler tarafından verilir.
İlkyardım Kademeleri
İlkyardımcı
Tanım: Temel ilkyardım, harici kalp masajı ve suni solunum uygulamasını bilen sertifikalı kişi.
Ön koşullar (Madde 19):
- 15 yaşını doldurmuş olmak
- En az ilköğretim/ilkokul mezunu olmak ve belgelemek
İlkyardım Eğitmeni
Tanım: Federasyonun ilkyardımcı eğitim programını uygulayan eğitmen.
Ön koşullar (Madde 23):
- 19 yaşını doldurmuş olmak
- En az lise mezunu olmak ve belgelemek
- Ortak adli koşulları sağlamak
İlkyardım Eğitmen Eğiticisi
Tanım: Federasyonun ilkyardım eğitmen eğitimi programını uygulayan eğitmen.
Ön koşullar (Madde 24):
- 24 yaşını doldurmuş olmak
- İlkyardım eğitmeni belgesine sahip olmak
- En az lise mezunu olmak ve belgelemek
- Ortak adli koşulları sağlamak
Belge Yenileme ve Uyum Eğitimi
- Cankurtaranlar (Madde 39): Belgesi sona eren bronz/gümüş/altın cankurtaran, uyum eğitimine katılarak belgesini yenileyebilir. Bitiş tarihinden itibaren 6 ay içinde uyum eğitimine katılmayanlar, seviyesine uygun eğitimi yeniden almak zorundadır.
- Eğitmenler (Madde 40): Belgesi sona eren ve üst üste iki yıl ödentisini yatırmamış ya da yetkisi içinde en az 20 kişiye eğitim vermemiş bronz/gümüş/altın eğitmenler uyum eğitimine katılmak zorundadır. Eğitmen uyum eğitimi, yetkili altın cankurtaran eğitmeni tarafından verilir.